Mặt trận Tổ quốc Việt Nam: Lắng nghe nhân dân nói, làm vì lợi ích của nhân dân, vì chính quyền vững mạnh và tương lai đất nước

Thứ tư, 01/01/2014 10:21:34 | Chính trị
Bước vào năm mới 2014, đội ngũ những người làm công tác Mặttrận cả nước đang đứng trước những thời cơ và nhiệm vụ mới...  
 

Chủ tịch UBTƯMTTQ Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân
dự Ngày hội Đại đoàn kết ởkhu dân cư Quảng Bá,
phường Quảng An, quận Tây Hồ (Hà Nội)

Ảnh: Hoàng Long 

Bước vào năm mới 2014, đội ngũ những người làm công tác Mặttrận cả nước đang đứng trước những thời cơ và nhiệm vụ mới. Chỉ hai tuần saukhi Quốc hội thông qua Hiến pháp sửa đổi 2013, trong đó lần đầu tiên hiến địnhvai trò giám sát, phản biện của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chínhtrị xã hội, ngày 12-12-2013, Bộ Chính trị đã ban hành "Qui chế giám sát và phảnbiện xã hội của MTTQ Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội” và "Qui địnhvề việc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các đoàn thể chính trị - xã hội và nhân dântham gia góp ý xây dựng Đảng, chính quyền”. Như vậy, Mặt trận đã có đầy đủ cảchức năng nhiệm vụ giám sát, phản biện, góp ý xây dựng Đảng, chính quyền và cảqui chế thực hiện để đảm nhận sứ mệnh lịch sử này.

Trong thực tiễn hoạt động của Mặt trận thời gian qua, chúngta cũng đã làm khá tốt chức năng phản biện như góp ý đối với các dự thảo chủtrương chính sách và văn bản pháp luật. Với Hiến pháp sửa đổi 2013, việc bâygiờ là nâng cao chất lượng các hoạt động phản biện xã hội và triển khai nhiệmvụ mới là giám sát. Mặt trận đại diện và bảo vệ cho quyền và lợi ích hợp pháp,chính đáng của nhân dân mà không làm tốt công tác giám sát thì làm sao biếtđược lợi ích của nhân dân có được bảo vệ hay không? Giám sát là để trả lời câuhỏi việc thực thi chủ trương, chính sách có tốt hay không, quyền lợi của nhân dâncó được đảm bảo không?

Đó là sứ mệnh chính trị của MTTQ Việt Nam!

Nhà nước hoạch định chế độ chính sách, triển khai thực hiện,giám sát và chế tài việc thực hiện. Tuy nhiên trong cơ chế thị trường hiện naycó hàng trăm ngàn doanh nghiệp, hàng vạn trường học, bệnh viện, phòng khám tưnhân và nhà thuốc tư, thì lực lượng chuyên trách thanh tra của nhà nước khôngthể đủ về số lượng để có thể giám sát thực sự các chủ thể cần giám sát nhưdoanh nghiệp, trường học, phòng khám tư nhân…Cả nước có hơn 30.000 phòng khámtư nhân, 39.000 nhà thuốc tư nhân, song cả ngành y tế từ Bộ đến các tỉnh chỉ có 250 thanh tra viên.Ngành giáo dục có hơn 40.000 ngàn trường mầm non và phổ thông, hơn 400 trườngđại học, cao đẳng cũng chỉ có khoảng 250 thanh tra viên. Lực lượng thanh tranhà nước không thể đủ sức thanh tra, giám sát diện rộng mà chỉ diện hẹp. Giảipháp duy nhất là nhân dân sẽ giám sát các đơn vị như doanh nghiệp, trường học,bệnh viện và hoạt động của chính quyền thông qua Mặt trận và các đoàn thể. Nhưvậy, giám sát của Mặt trận vừa là đòi hỏi trách nhiệm trước nhân dân, vừa đểcùng nhà nước quản lý xã hội.

Lâu nay, Mặt trận vẫn lắng nghe và phản ánh tâm tư, nguyệnvọng của nhân dân. Nhưng việc phản ánh ấy mới chỉ dừng ở báo cáo tổng hợp ýkiến cử tri mỗi năm hai lần trình bày trước Quốc hội và HĐND cấp tỉnh. Sau khibáo cáo, kiến nghị của cử tri do Mặt trận chuyển tải được tiếp thu đến đâu cũngkhông có cơ chế phản hồi rõ ràng. Nay với việc Hiến pháp sửa đổi 2013 đã quyđịnh chức năng giám sát - phản biện của Mặt trận và với Quy chế giám sát - phảnbiện mới được Bộ Chính trị ban hành, kiến nghị của Mặt trận các cấp gửi tới cáccơ quan Đảng, chính quyền cùng cấp phải được trả lời bằng văn bản.

Làm công tác Mặt trận là phải biết nhân dân nghĩ gì, mongmuốn gì? Không thường xuyên nắm được tâm tư, nguyện vọng của nhân dân thì khônglàm tốt được vai trò đại diện cho tiếng nói của nhân dân. Sắp tới đây phải cónhững báo cáo định kỳ từ Mặt trận các cấp và các tổ chức đoàn thể về tâm tư,nguyện vọng của nhân dân. Từ đó, UBTƯMTTQ Việt Nam sẽ có văn bản định kỳ gửi tớiĐảng, Quốc hội, Chính phủ về tổng hợp ý kiến nhân dân. Có Quy chế giám sát –phản biện, ý kiến nhân dân đã có nơi chuyển đến và được trả lời, Mặt trận phảitheo dõi xem ý kiến nhân dân được tiếp thu, giải quyết đến đâu.

Nói Mặt trận giám sát thì cụ thể là phải triển khai thế nào?Có những việc Mặt trận các cấp thực hiện, lại có những việc do các đoàn thểchính trị - xã hội thực hiện. Vì vậy, phải có kế hoạch phối hợp để vừa hiệuquả, vừa tránh chồng chéo. Ví dụ có những việc ở khu dân cư như giám sát đầu tưcủa cộng đồng, giám sát môi trường, giám sát trật tự trị an... giao cho mộtđoàn thể thì quá tải nhưng Mặt trận đứng ra tập hợp nhân dân và phân công, phốihợp các tổ chức đoàn thể cùng tham gia thì tốt hơn. Nhưng có những việc, từngđoàn thể thực hiện giám sát đúng "vai” hơn, như Công đoàn nên thực hiện giámsát việc thực hiện bảo hiểm xã hội của các cơ quan, doanh nghiệp đối với ngườilao động, giám sát quy hoạch nhà trẻ, trường học ở các khu công nghiệp...Nộidung giám sát này Công đoàn làm thì rất thuận lợi, vì ở đâu cũng có tổ chứcCông đoàn.

Giám sát của Mặt trận không có nghĩa là để "làm khó” chínhquyền, để "đối lập” với chính quyền. Mục tiêu của Đảng, Nhà nước và Mặt trậnsuy đến cùng đều vì dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Giám sátvừa khẳng định mặt làm được của chính quyền các cấp, vừa chỉ ra các thiếu sótcần khắc phục. Giám sát – phản biện chính là bảo vệ quyền lợi của nhân dân,tăng cường đồng thuận xã hội, đánh giá đúng mức hơn trách nhiệm, công lao vàhạn chế của chính quyền các cấp.

Trong năm 2014 và các năm sắp tới, cả hệ thống Mặt trận cùngvào cuộc với nhiệm vụ mới này. Trong đó, UBTƯMTTQ Việt Nam chọn một lĩnh vực đểtriển khai giám sát ở cấp toàn quốc do Ủy ban chủ trì, các tổ chức thành viênvà Mặt trận các cấp tham gia là giám sát thực hiện chính sách người có công.Ngoài ra, 5 đoàn thể chính trị - xã hội là Tổng liên đoàn lao động Việt Nam,Trung ương Đoàn thanh niên CSHCM, Hội Phụ nữ Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam vàHội Cựu chiến binh Việt Nam sẽ thực hiện giám sát ở từng lĩnh vực phù hợp vớiđặc thù tổ chức của mình. Ở cấp địa phương, Mặt trận các tỉnh sẽ thực hiệntriển khai giám sát theo yêu cầu và tình hình của từng địa phương, từ đó lantỏa xuống cơ sở. Ngoài ra ở cấp Trung ương, Mặt trận có thể sẽ thực hiện cácchương trình giám sát có tính chất chuyên đề như về môi trường, giáo dục, ytế ở một số địa bàn, theo những vấn đềthực tiễn đời sống đặt ra nhưng có tính chất điển hình đủ để rút ra các kiếnnghị với chính quyền, với Đảng.

Đầu năm mới nghĩ về vai trò và nhiệm vụ của MTTQ Việt Nam, có lẽkhông gì khác chính là: Lắng nghe nhân dân nói, làm vì lợi ích của nhân dân, vìchính quyền vững mạnh và tương lai đất nước.

Để làm tốt được vai trò, nhiệm vụ ấy, có rất nhiều tháchthức, khó khăn đang chờ phía trước. Nhưng bằng sự tâm huyết của đội ngũ cán bộMặt trận các cấp, bằng sự phối hợp có hiệu quả giữa Mặt trận và các đoàn thể,các tổ chức thành viên, tôi tin tưởng chúng ta sẽ thực hiện được sứ mệnh thiêngliêng mà Đảng và nhân dân giao phó.

Một năm mới đã đến, lịch sử 84 năm MTTQ Việt Nam đang mongchờ ở thế hệ những người làm công tác Mặt trận hôm nay những sáng tạo, dấn thânvà cống hiến mới!

Nguyễn Thiện Nhân
Ủy viên Bộ Chính trị,
Chủ tịch UBTƯMTTQVN

Tin cùng chuyên mục

Tin mới