Cao Phong ngọt những trái vàng

Thứ năm, 21/12/2017 11:00:00 | Dân tộc
Gần 40 năm trước, Cao Phong (Hòa Bình) nổi tiếng bởi chất lượng và trữ lượng của cam. Cam đây đã từng “vượt biên”, ra nước ngoài, đem lại cho người dân và huyện nhà những thu nhập. Nhưng do quản lý yếu kém thời bao cấp, từ sự nổi tiếng này, cam Cao Phong đã nhanh chóng mất danh, mất giá, giảm sút về chất lượng và trữ lượng. Nhưng chuyện đấy bây giờ đã nhanh chóng được coi là chuyện của ngày xưa. Bằng sự chú trọng, cam Cao Phong lại lên ngôi và đang làm đất này thêm rạng danh bởi các tỷ phú mà kh

Cao Phong ngọt những trái vàng

Nhiều gia đình đã vươn lên thoát nghèo nhờ trái đặc sản.

Thế mạnh cây đặc sản

Mùa này, mùa chín rộ của cam Cao Phong. Từ Hà Nội, theo Quốc Lộ số 6, chỉ cần qua ngã ba Xuân Mai để bước vào địa phận Hòa Bình đã thấy xe nối xe. Xe đủ miền tìm lên Hòa Bình, mò lên thị trấn Bưng của miền đất Cao Phong “ăn hàng”. Những xe cam ngất ngưởng, vàng lịm một mầu cam, tỏa đi mọi nơi, cùng với đó là sự lên danh của cam Cao Phong và việc giầu lên nhanh chóng của người dân.

Cam Cao phong đã có thương hiệu và nổi tiếng từ thời bao cấp. Ngày ấy, vùng đất này đã được quy hoạch, một nông trường có tên khá hoành tráng và ấn tượng Nông trường cam Cao Phong được dựng lên. Mấy ngàn công nhân được chiêu tập ngay tại chỗ hay các vùng miền dưới xuôi được đưa lên. 

Cùng với đó là các đội sản xuất được ra đời, người lao động “đi về trong tiếng kẻng” và đã đưa trái cam Cao Phong lên đỉnh điểm của hoàng kim với sản lượng đến 3.000 tấn. Cam Cao Phong nổi tiếng về chất lượng và sản lượng, thời kì này người anh cả có tên Liên Xô đã đặt bao hàng gần như toàn bộ cam Cao Phong.

Nhưng lên danh chưa được bao lâu, cũng do cách quản lý, cam Cao Phong đã nhanh chóng bước vào kì thoái trào. Cơ chế bao cấp đã không tạo ra động lực, kiểu làm cho có, làm để đảm bảo cái sổ gạo của gia đình đã làm cho cam Cao Phong xuống cấp thê thảm. Sản lượng tụt, chất lượng tụt, chưa khắc phục được cũng là lúc sâu bệnh hoành hành. Nếu lấy mốc những năm 1975 – 1976 làm thời kì hoàng kim thì chả bao lâu sau đó vùng cam này dường như bị lãng quên.

Thời kì này, để cam Cao Phong có đầu ra, người dân nơi đây phải ngậm ngùi gạt nước mắt để hoán đổi thương hiệu cho trái đặc sản quê mình. Mùa đến, những diện tích còn lại của cam Cao Phong cho trái, đành phải bán rẻ, để người ta chi phí chở đi và “đấu” với các loại cam khác như Văn Giang (Hưng Yên), cam Vinh thậm chí còn phải khoác cả thương hiệu cam Trung Quốc thì mới tiêu thụ được.

Cao Phong ngọt những trái vàng

Cây cam đã đem lại nhiều cơ hội cho người dân Cao Phong.

Cứ ủ uột và thê thảm như vậy cho đến hơn 30 năm sau, cụ thể là vào năm 2006, với nghị quyết được đưa ra, cam Cao Phong mới có cho mình một cơ hội vàng để đi lên. Với việc quy hoạch, mở rộng, ưu tiên và khuyến khích vùng đặc sản này lại bắt đầu những bước đi chập chững cho mình. Bên cạnh việc khuyến nông, khuyến lâm, tập huấn và hỗ trợ ban đầu có lúc lên đến 30 triệu cho một ha, cam Cao Phong bắt đầu được chăm chút, lan rộng, xanh đất, xanh đồi.

Vươn lên thoát nghèo

Con đường Quốc lộ số 6 vắt qua thị trấn Bưng của miền đất Cao Phong nghèo khó dạo nào nay đã nhức mắt bởi nhà lầu và xe hơi. Hỏi về sự phát triển đến ngoạn mục này, người dân Cao Phong ai cũng phải tự hòa đấy là do trái cam mang lại. Theo thống kê, năm 2013 riêng thị trấn Cao Phong đã có tới 39 hộ đạt doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm, trong đó hơn 96% là thu từ cam. Đặc biệt hơn, hiện nay số hộ gia đình có thu nhập từ 3 – 5 tỷ đồng trong năm từ cam của Cao Phong là không ít.

Đến Cao Phong mùa này, rảo chân vòng một vòng quanh thị trấn hay vào các xã như Tây Phong, Dũng Phong, Tân Phong, Thu Phong, Bắc Phong… đâu đâu cũng thấy lúc lỉu, vàng ươm những vườn cam vàng. Cam xuống bãi, cam lên đồi thậm chí cam “leo” lên cả núi cùng với đó là chuyện thu nhập của người dân, toàn vài trăm đến tỷ đồng cả.

Giờ đây đến Cao Phong, nếu hỏi danh một tỷ phú, chắc người ta sẽ được cung cấp cả một “sê ri” về tên tuổi những con người. Trong các tỷ phú đang hiện diện ở đất Cao Phong ngày nay, ông Bùi Văn Tiến ở Khu 3 thị trấn Cao Phong hay được nhắc đến nhất. Là người vốn có diện tích đồi bãi tương đối lớn nhưng khi cây cam chưa được phục hồi thì ông và gia đình luôn quắt quay cùng với mưu sinh. Sau khi chủ trương được đưa ra, nắm bắt cơ hội, ông đã nhanh chóng đưa cam về trồng và nhân kín vườn đồi.

Cao Phong ngọt những trái vàng

Một mùa cam mới nữa đang về.

Bên căn nhà rộng thênh, xây cất khá kì công với những vật dụng đắt tiền, ông Tiến cho biết, năm ngoái, với 5ha cam trong tổng số 10ha cam đã trồng của nhà ông cho thu hoạch 120 tấn cam. Giá bán trung bình từ đầu vụ đến cuối vụ năm ấy khoảng 28 nghìn đồng, đã đem lại cho gia đình ông nguồn thu trên 3 tỷ đồng.

Trồng cam, xây nhà lầu và mua xe đang dần trở thành chuyện hết sức đơn giản với người dân Cao Phong trong những năm gần đây. Ở Cao Phong, ngoài gia đình ông Bùi Văn Tiến thì ông Tạ Đình Đào cũng luôn được nhắc đến như những tỷ phú có hạng của đất này. Năm ngoái, tính từ đầu vụ đến cuối vụ, ông Đào cùng gia đình đã có thu nhập gần 3 tỷ đồng từ cam. Được mùa, được vụ, để khuyến khích con cái, để có phương tiện đi lại giao thương, đặt mối cho cam năm nay nên ông đã quyết định bỏ ra 1,3 tỷ đồng để “đánh” một xe cam-ry 2.4 về nhà.

Mua nhà, tậu xe, tiền tỷ đến vài tỷ đang trở thành câu chuyện bình thường ở đất Cao Phong. Cùng với những chuyện thật này mà cam Cao Phong, người Cao Phong đã vang xa tới mọi miền của đất nước. Hôm chúng tôi tìm lên, đang xôn xao với món quà tặng cho đứa con trai sắp cưới vợ của ông Nguyễn Thế Bình. Không vòng, không nhẫn mà để con trai trọn ngày vui với đôi bên và bạn bè nên ông Bình đã quyết định mua một xe “lếch xù” trị giá 3,7 tỷ đồng. 

Hiện nay, trung bình 1ha cam ở Cao Phong sẽ cho thu hoạch trung bình khoảng 600 triệu đồng. Một cân cam gồm 4 quả, với giá bán khoảng 28 – 30 nghìn đồng/kg thì vị chi mỗi quả cam nơi đây có giá gần 10 nghìn/quả thì hỏi sao dân không giầu cho được. Thu hoạch từ cam trong 3 năm liên tiếp được mùa, được giá hiện nay đã đưa tổng số đầu xe hơi của các gia đình trong huyện lên trên 100 đầu xe và chủ yếu là các loại xe có thương hiệu như Camry, Inova, Fortuner…

Theo UBND huyện Cao Phong, khoảng chục năm gần đây, huyện đã chọn cây cam và cây mía tím làm cây chủ lực. So với cây mía tím, cây cam có giá cao hơn rất nhiều, nên diện tích ngày càng tăng lên. Để tránh việc phát triển ồ ạt, huyện đã chỉ đạo Phòng NNPTNT tập huấn, hướng dẫn và khoanh vùng cho người dân, tránh tình trạng trồng tràn lan dẫn đến kém chất lượng, kém hiệu quả. Nhờ cây cam, những năm gần đây thị trấn Cao Phong luôn có thu nhập bình quân đầu người cao nhất huyện, nhiều hộ đã mua được xe ô tô loại sang.

Hà Việt Phong

Tin cùng chuyên mục

Tin mới