Hồ không có thiên nga

Thứ tư, 07/02/2018 07:00:08 | Góc nhìn Đại đoàn kết
12 con thiên nga nhập khẩu vừa tung tăng bơi lội ở Hồ Gươm một ngày đã được đem sang hồ Thiền Quang ngay trong đêm. Động thái vội vàng ấy bộc lộ những câu chuyện rất cũ về cách ứng xử thiếu cân nhắc với di sản vốn đã không hiếm từ trước đến nay. Ở đây, xin không bàn về việc thiên nga đẹp hay không đẹp, phù hợp hay không phù hợp với cảnh quan Hồ Gươm. Nhưng có lẽ việc ngay trong đêm chuyển thiên nga từ Hồ Gươm sang hồ Thiền Quang là động thái kịp thời của Hà Nội khi lường được sự không đồng tình

Hồ không có thiên nga

Đàn thiên nga tại Hồ Gươm sáng 5/2, trước khi di chuyển sang hồ Thiền Quang.

Những câu chuyện tranh luận của các nhà khoa học về điều kiện khí hậu thổ nhưỡng có lẽ chỉ phù hợp với việc đem một giống loài nhập khẩu nào đó về nuôi trồng ở ao hồ đồng ruộng Việt Nam nói chung. Trong một bối cảnh rất riêng, rất đặc biệt, rất nhạy cảm là Hồ Gươm, việc tranh cãi thiên nga có phù hợp về mặt khoa học hay không có lẽ là không cần thiết. Bởi vì Hồ Gươm vốn được coi như trái tim của Hà Nội, mà Hà Nội lại là trái tim của cả nước, động đến một biểu tượng của ý nghĩa như là “trái tim của trái tim” thật không đơn giản chỉ là tính khoa học của loài thiên nga. 

Thả thiên nga bơi lội tung tăng không phải việc lần đầu tiên người ta định làm gì đó với Hồ Gươm. Trong lịch sử, vào thời kỳ mà báo chí còn chưa nhiều như hiện nay, thậm chí còn chưa có báo điện tử xuất hiện thế mà chỉ trong vòng một tuần, khi có một dự án khách sạn định xây bên Hồ Gươm xuất hiện, người ta từng thống kê có tới khoảng 800 bài báo đề cập đến câu chuyện này, trong đó, nội dung chủ đạo là không đồng tình, là lo ngại việc phá vỡ cảnh quan Hồ Gươm. Dư luận cũng đã từng tương tự với dự án vẫn được báo chí gọi là “hàm cá mập”… Nhắc lại câu chuyện cũ để thấy, động tới Hồ Gươm là động tới một biểu tượng thiêng liêng trong tâm thức không chỉ người Hà Nội mà là mọi trái tim người Việt. 

Trở lại việc thả thiên nga vào Hồ Gươm, nhìn lại có thể thấy từ một chuyện tưởng rất nhỏ như 12 con thiên nga lại bộc lộ những vấn đề trong ứng xử của các cơ quan chức năng. Nói như Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội thì cơ quan này “chưa nhận được thông báo hay bất cứ văn bản nào từ phía Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội về việc thả thiên nga ở hồ Hoàn Kiếm”. Ông Phó Giám đốc Sở cho biết: “Thông tin về việc thả tôi cũng mới cập nhật ở trên báo”. Nói như vậy thì không có sự phối hợp của những cơ quan chức năng trong việc nay. Vì thế, người ta cho rằng nếu có di tích nào đó ở vùng xa xôi bị xâm hại cũng là chuyện không bất ngờ, khi mà với Hồ Gươm còn có chuyện như vậy.

Tất nhiên, lãnh đạo Công ty Thoát nước Hà Nội đã giải thích việc thả thiên nga chỉ là thử nghiệm và nếu dư luận không đồng tình thì sẽ dừng lại. Và quả họ đã giữ lời, việc thử nghiệm chỉ diễn ra trong vòng 1 ngày. Thiên nga bây giờ bơi trên hồ Thiền Quang, thả thêm thiên nga nữa xuống đây hay nhân rộng sang các hồ khác nữa là việc cần phải bàn thêm, xem xét thấu đáo, không chỉ là nỗi lo bị... bắt trộm như ai đó từng nêu.

Động thái vội vã đưa thiên nga ra khỏi Hồ Gươm để tránh trước sự phản ứng của dư luận (hay là vì một lý do nào đó khác nữa), xét cho cùng cũng là câu chuyện buồn.

Thôi thì không nói về cách ứng xử thiếu nhất quán của cơ quan chức năng thì nỗi buồn còn ở chỗ nhiều người không được thấy những con thiên nga lộng lẫy trên Hồ Gươm.

Ở một chiều khác, dư luận cho rằng, nếu có thiên nga trên mặt nước Hồ Gươm thì hồ chỉ đẹp hơn lên chứ không vì thế mà xấu đi. Bằng chứng là ngày 5/2, khi thấy thiên nga xuất hiện tại Hồ Gươm, rất nhiều người đi đường đã dừng lại ngắm nghía, trầm trồ. Cư dân sống xung quanh hồ ra ngắm rất đông. Nhiều bậc ông bà, cha mẹ đưa con đi ngắm thiên nga. Có sao đâu nhỉ khi thiên nga khoe sắc trên Hồ Gươm? Không ít người đã nói như thế với vẻ tiếc nuối khi chúng bị “di dời”. Hồ Gươm vô cùng đáng trân trọng, không ai được quyền xâm hại. Nhưng cũng không thể vì một lý do nào đó mà cứ giữ hồ nước ở trạng thái “xưa thật là xưa”. Hồ Gươm phải được đẹp hơn lên, lung linh hơn lên, vì thế bất cứ ý tưởng hay hành động nào làm cho hồ đẹp hơn đều phải được trân trọng.

Nhưng thôi, thiên nga đã dời Hồ Gươm, hãy tạm bằng lòng với việc ngắm chúng ở hồ Thiền Quang. Biết làm sao được...

Cẩm Thúy

Tin cùng chuyên mục

Tin mới