Khi người dân tham gia chống tham nhũng

Thứ bảy, 30/06/2018 08:30:00 | Góc nhìn Đại đoàn kết
Trong 6 nhóm giải pháp mà UBTƯ MTTQ Việt Nam kiến nghị tại Hội nghị toàn quốc về công tác phòng, chống tham nhũng diễn ra ngày 25/6, đặc biệt nhấn mạnh đến việc phải có sự tham gia rộng rãi của toàn xã hội, trong đó vai trò của nhân dân cần được phát huy mạnh mẽ hơn. Cụ thể là bằng việc phát huy vai trò giám sát của nhân dân thông qua MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên. Và một cơ chế hiệu quả để bảo vệ người tố cáo tham nhũng.

Nhắc lại phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng về công tác phòng chống tham nhũng (PCTN), là muốn thành công, hiệu quả cao, phải có sự tham gia tích cực của nhân dân, kiến nghị của UBTƯ MTTQ Việt Nam do Phó Chủ tịch Ngô Sách Thực trình bày đã đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò của nhân dân và phải để nhân dân thấy được kết quả đột phá của công tác PCTN. 

Để xảy ra nhiều vụ việc tham nhũng tiêu cực nghiêm trọng, kéo dài, không thể né tránh rằng đã dẫn đến việc suy giảm niềm tin trong nhân dân. Cho nên, để lấy lại niềm tin, thì phải để nhân dân thấy được kết quả.

Rõ ràng trong giai đoạn gần đây khi rất nhiều vụ việc được xử lý quyết liệt, tới nơi tới chốn thì nhân dân đã có đủ niềm tin để đồng tình, ủng hộ. Và thực tế thời gian qua cũng cho thấy, có rất nhiều vụ việc, nếu biết dựa vào tai mắt nhân dân ngay từ đầu, thì hậu quả của tham nhũng, tiêu cực đã không trở nên trầm trọng.

Trong nhiều năm chúng ta đã duy trì được Ban thanh tra nhân dân, Ban giám sát đầu tư cộng đồng ở xã, phường, thị trấn, nếu phát huy tốt hơn vai trò giám sát của các hình thức tự quản này, là góp phần hạn chế tiêu cực, tham nhũng, lãng phí và phát huy dân chủ ở cơ sở.

Trở lại với ý kiến của Mặt trận tại Hội nghị toàn quốc về công tác PCTN, trong phần trình bày, Phó Chủ tịch Ngô Sách Thực đã đặt vấn đề cần phải giải quyết thấu đáo những gì mà thực tiễn đang đặt ra, nhất là trong việc soạn thảo đề án Luật PCTN (sửa đổi). Trong đó, làm rõ cơ chế để bảo vệ người tố cáo tham nhũng và cơ chế vinh danh, khen thưởng. Trách nhiệm của MTTQ Việt Nam là vai trò “cầu nối”, để người dân không “đơn độc” và hệ thống chính trị không “độc thoại” trong PCTN.

Cách đây không lâu, khi Mặt trận tham gia góp ý, phản biện Dự thảo Luật Tố cáo (sửa đổi), cũng đã có nhiều ý kiến về việc này. Theo ông Đỗ Duy Thường- Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn Dân chủ - Pháp luật (UBTƯ MTTQ Việt Nam), trở ngại chính khiến người dân ngại tố cáo là sợ bị trù dập, bị trả thù.

Cho nên trong Dự án Luật Tố cáo cần mở rộng phạm vi điều chỉnh, quy định rõ cơ quan tiếp nhận tố cáo để tạo điều kiện cho người dân thực hiện quyền tố cáo. Bên cạnh đó cũng cần quy định rõ cơ quan nào bảo vệ người tố cáo, hình thức bảo vệ như thế nào để người dân đọc Luật hiểu được và đến đúng địa chỉ để thực hiện quyền tố cáo. 

Hiện nay, trong Dự thảo Luật PCTN (sửa đổi) có đưa ra nội dung: “UBTƯ MTTQ Việt Nam chủ trì, phối hợp với các tổ chức thành viên và các tổ chức, cá nhân có liên quan xây dựng và công khai báo cáo phản biện xã hội về PCTN. Theo Phó Chủ tịch Ngô Sách Thực, MTTQ Việt Nam đồng tình và sẵn sàng thực hiện tốt trách nhiệm của mình.

Tuy nhiên, phải có cơ chế thỏa đáng để MTTQ Việt Nam có điều kiện và thực lực để giám sát, phản biện xã hội vê PCTN, lãng phí. Chỉ như vậy nhân dân mới có điều kiện để tham gia rộng rãi và phšt huy vai trò giám sát, phản biện xã hội thông qua MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên. 

Một trong những “nỗi niềm” lớn nhất của những người làm công tác Mặt trận các cấp nhiều năm qua cũng chính là ở điểm này. Cơ chế giám sát- phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên đã có. Nhưng để làm được lại không dễ, nhất là ở cấp cơ sở. Ví dụ như có qui định MTTQ ở các địa phương chỉ giám sát - phản biện khi có đề nghị,  hoàn toàn làm mất tính chủ động của Mặt trận. Đặc biệt là vấn đề xử lý sau giám sát. Mặt trận giám sát xong chỉ nêu kiến nghị.

Từ kiến nghị ấy được tiếp thu, xử lý thế nào lại là việc khác. Thông thường thì sau giám sát phải có chế tài, có xử lý. Nhưng giám sát của Mặt trận thì không làm điều đó bởi vì giám sát của Mặt trận là giám sát mang tính nhân dân.

Công cuộc PCTN được Đảng, Nhà nước thực hiện với sự quyết tâm, nghiêm túc, trách nhiệm. Đã có những chuyển biến mạnh mẽ trong PCTN được nhân dân đồng tình ủng hộ.

Để từ đồng tình, ủng hộ, vai trò của nhân dân được phát huy thì không có hình thức nào tốt hơn là thông qua giám sát - phản biện của MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên.

Những đề xuất kiến nghị từ MTTQ Việt Nam để huy động sự tham gia rộng rãi của nhân dân vào PCTN là đang thể hiện trách nhiệm của Mặt trận vào một việc khó, phức tạp, lâu dài.

Để đáp ứng được mong đợi của Đảng và nhân dân, Mặt trận phải thực hiện vai trò “cầu nối” để người dân không “đơn độc” và hệ thống chính quyền không “độc thoại” trong phòng chống tham nhũng.

Nói như Phó Chủ tịch Ngô Sách Thực, nhân dân đang kỳ vọng nhiều hơn ở tính tích cực, chủ động, và năng lực giám sát, phát hiện kịp thời, không né tránh, và có chính kiến từ phía MTTQ Việt Nam các cấp, trước rất nhiều vụ việc cụ thể. 

Dự thảo Luật PCTN (sửa đổi) có nội dung: “UBTƯ MTTQ Việt Nam chủ trì, phối hợp với các tổ chức thành viên và các tổ chức, cá nhân có liên quan xây dựng và công khai báo cáo phản biện xã hội về công tác PCTN”. Theo ông Ngô Sách Thực- Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, MTTQ Việt Nam đồng tình và sẵn sàng thực hiện tốt trách nhiệm của mình. Tuy nhiên, phải có cơ chế thỏa đáng để MTTQ Việt Nam có điều kiện và thực lực để giám sát, phản biện xã hội vê dân mới có điều kiện để tham gia rộng rãi và phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội thông qua MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên. 

    Cẩm Anh

Tin cùng chuyên mục

Tin mới