Mục tiêu 10 tỷ USD

Thứ ba, 19/02/2019 08:00:45 | Góc nhìn Đại đoàn kết
Tại Hội nghị triển khai kế hoạch xuất khẩu thủy sản năm 2019, do Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) tổ chức mới đây, ngành thủy sản Việt Nam đặt mục tiêu đưa kim ngạch xuất khẩu lên 10 tỷ USD trong năm 2019.

Mục tiêu 10 tỷ USD

Chế biến tôm xuất khẩu.

Để đạt mục tiêu này, VASEP đã xác định giá trị cho từng mặt hàng cụ thể. Trong đó, xuất khẩu đạt 4,2 tỷ USD với tôm; cá tra 2,3 tỷ USD và với những nỗ lực nhằm gỡ bỏ thẻ vàng IUU, ngành hải sản Việt Nam đặt mục tiêu có thể xuất khẩu 3,5 tỷ USD trong năm 2019. 

Nhìn lại năm trước, năm 2018, xuất khẩu thủy sản nước ta đã lập mốc 9 tỷ USD (mục tiêu phấn đấu là 9,5 tỷ USD). Đây là sản lượng thủy sản xuất khẩu cao nhất từ trước đến thời điểm đó, với 7,74 triệu tấn, tăng 7,2% so với năm 2017. Còn con số 9 tỷ USD tăng 8,4% so với năm trước, trong đó ngành cá tra có sự tăng trưởng vượt bậc với kim ngạch xuất khẩu 2,26 tỷ USD, tăng 26,4% so với năm 2017. Trong khi nhiều mặt hàng thủy, hải sản tăng thì đáng chú ý riêng  nhóm sản phẩm tôm giảm 7,1%, với kim ngạch xuất khẩu dừng ở con số 3,58 tỷ USD.

Theo Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường, mục tiêu 10 tỷ USD mà ngành thủy sản đề ra là một mục tiêu rất cao, nhưng có cơ sở để thực hiện. Bộ trưởng Cường cho rằng, để hoàn thành mục tiêu năm 2019, cần sự đồng bộ của cả chuỗi giá trị, từ khâu khai thác và sản xuất nguyên liệu đến chế biến và tổ chức thị trường. Với khâu tổ chức thị trường, ngoài duy trì các thị trường truyền thống, các doanh nghiệp và hiệp hội cần mở rộng xuất khẩu sang các thị trường mới nhiều tiềm năng. Còn theo ông Ngô Văn Ích- Chủ tịch VASEP, cho dù có khó khăn nhưng năm 2019, ngành thủy sản được kỳ vọng sẽ có nhiều cơ hội để lấy lại đà tăng trưởng. Nhất là với mặt hàng cá tra đang từng bước khẳng định được vị thế ở nhiều thị trường lớn. Sản phẩm tôm xuất khẩu cũng được kỳ vọng sẽ có sự khởi sắc trở lại khi thị trường Mỹ có chuyển biến thuận lợi hơn với thủy sản Việt Nam.

Riêng với con tôm, mục tiêu 4,2 tỷ USD xuất khẩu năm 2019 (so với 3,58 tỷ USD năm 2018), theo VASEP, con tôm đã có 1 năm tăng trưởng không ổn định. Lý do là trong năm 2018, ngành sản xuất và chế biến tôm gặp nhiều khó khăn khi chưa kiểm soát tốt nguồn nguyên liệu, việc sử dụng hóa chất kháng sinh cấm trong chăn nuôi cũng như bơm chích tạp chất chưa được kiểm soát tốt. Vì thế, với mục tiêu 4,2 tỷ USD được coi là “sứ mệnh” của ngành tôm, trong việc toàn ngành thủy sản tiến sát hơn mục tiêu 10 tỷ USD.

Quyết tâm rất lớn, những bài học kinh nghiệm đã được rút ra, tuy nhiên một vấn đề mà giới chuyên gia quan tâm chính là rào cản thương mại và kỹ thuật ngày càng khắt khe hơn của nhiều thị trường trên thế giới. Thực tế cho thấy, không ít thương vụ xuất khẩu đã gặp khó (trong đó có các sản phẩm thủy hải sản), kể cả thẻ vàng IUU khi hải sản Việt Nam vào thị trường EU. Điều này trở nên đáng lo ngại hơn khi mà nhiều doanh nghiệp xuất khẩu không “tường tận” những hàng rào pháp lý, kỹ thuật của thị trường nhập khẩu. Khắc phục được điều này mới có thể “mở rộng đường bơi” cho thủy, hải sản Việt Nam ra biển lớn.

Cũng không nên vội quên việc các doanh nghiệp xuất khẩu cá tra từng gặp phải bài toán khó về việc thiếu nguyên liệu. Một ví dụ: Thời điểm tháng 10/2018, tại một số vùng nuôi tại Đồng bằng sông Cửu Long, giá cá tra nguyên liệu đã tăng lên mức kỷ lục 36.500 đồng/kg, cao hơn so với cùng kỳ năm trước khoảng 12.500 đồng/kg. Vì thế, nhiều doanh nghiệp buộc phải hoãn một số đơn hàng do giá tăng quá đột ngột và không có nguyên liệu mua vào.

Cùng đó, mức độ cạnh tranh trong nhóm ngành hàng này ngày càng gia tăng, không thể có chuyện “một mình một chợ”, hoặc dễ dàng có được vai trò “dẫn dắt thị trường” như nhiều người mong ước. Một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến tôm xuất khẩu của ta năm 2018 giảm là do giá tôm thế giới chững, trong khi nguồn cung sản phẩm này tại nhiều nước tăng lên. Để tăng sức cạnh tranh, một số nước còn chào giá với mức thấp, ảnh hưởng trực tiếp đến xuất khẩu tôm của Việt Nam. 

Tuy vẫn còn đó khó khăn, nhưng nhìn về phía trước vẫn có thể tin rằng mục tiêu xuất khẩu 10 tỷ USD của ngành thủy sản trong năm 2019 là khả thi. Tới nay, trong lĩnh vực khai thác thủy sản, cả nước có 82 cảng cá đã đi vào hoạt động ở 27 tỉnh, thành phố ven biển. Đã có 58 khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá thuộc 24 tỉnh, thành phố với sức chứa tối đa 42.464 tàu cá. Đáng chú ý, từ việc đóng mới tàu cá, cả nước có gần 95.847 tàu cá chiều dài từ 6m trở lên, đủ sức vươn khơi đánh bắt hải sản chất lượng cao. Phấn khởi hơn, tại thời điểm này cả nước đã có gần 1.000 tàu cá đóng mới được vay vốn theo Nghị định 67/2014/NĐ-CP và chính sách hỗ trợ ngư dân khai thác trên các vùng biển xa, đã hạ thủy đi vào hoạt động. Trong đó có 349 tàu vỏ thép, 78 tàu cá vỏ composite và hơn 500 tàu vỏ gỗ.

Như vậy, một lần nữa cho thấy, mục tiêu xuất khẩu 10 tỷ USD thủy sản trong năm 2019 đã ở trong tầm tay.    

Nam Việt

Tin cùng chuyên mục

Tin mới