Nguồn cung điện: Cần giải pháp mang tính bền vững

Thứ bảy, 15/12/2018 09:00:26 | Kinh tế
Nhiều vấn đề cho thấy nguy cơ thiếu điện đã hiện hữu rất rõ trong tương lai gần. Đặc biệt, thiếu nguyên liệu cung cấp cho các nhà máy nhiệt điện là vấn đề khiến ngành điện cảm thấy “đau đầu” hơn cả. Theo các chuyên gia, giải pháp cho bài toán an ninh năng lượng bền vững chính là đầu tư mạnh vào năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời.

Nguồn cung điện: Cần giải pháp mang tính bền vững

Điện gió ở Bạc Liêu.

Nguy cơ thiếu điện

Ngành điện mới đây đã đưa đến thông tin đó là nguồn cung điên đang khá căng thẳng. Theo Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công thương), nếu như năm 2017, nguồn nước dồi dào, thủy điện vận hành tốt, thì sang năm 2018, lượng nước về các hồ thủy điện thấp hơn mọi năm rất nhiều, dự kiến năm 2019 sẽ là năm khô hạn. Căng thẳng nguồn cung điện cũng được nhiều chuyên gia ngành năng lượng dự báo. Nhận định về những vấn đề liên quan đến nguồn cung điện thời gian tới, ông Nguyễn Văn Vy- Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam cho rằng, từ nay đến năm 2020, Việt Nam có thể không quá lo ngại thiếu điện, song giai đoạn sau năm 2020, nguy cơ thiếu điện là rất rõ ràng. Điều này bắt nguồn từ tình trạng hàng loạt công trình, dự án đang chậm tiến độ. Ví dụ, ở miền Bắc, Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2 do Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) làm chủ đầu tư đang chậm. Còn tại miền Nam, một số các dự án BOT đang vướng mắc trong đàm phán…

Dự báo, trong giai đoạn đến năm 2030, nhu cầu sử dụng điện sẽ tiếp tục tăng trưởng ở mức cao. Ngành điện sẽ cần phải đảm bảo sản xuất 265-278 tỷ kWh vào năm 2020 và khoảng 572-632 tỷ kWh vào năm 2030. Tốc độ tăng trưởng giai đoạn 2016 – 2020 là 10,3-11,3%/ năm, giai đoạn 2021 - 2030 khoảng 8,0-8,5%/năm.

Với những diễn biến của các nguồn cung điện từ dầu khí, nhiệt điện, thủy điện thời gian qua… có thể thấy, bài toán an ninh năng lượng đang làm đau đầu nhà quản lý.

Nhiều ý kiến cho rằng, giải bài toán an ninh năng lượng bền vững, Việt Nam nhất định phải hướng đến nguồn năng lượng tái tạo, trong đó ưu tiên phát triển nguồn điện gió, điện mặt trời. 

Theo ông Ousmane Dione- Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam (WB), trong 25 năm qua, đã có hàng chục triệu người dân Việt Nam được kết nối với lưới điện quốc gia. Tuy nhiên, thách thức của ngành điện trong thời gian tới là rất lớn, ngành điện phải làm rất nhiều việc để có thể cung cấp đủ điện, điện sạch, giá thành hợp lý cho người dân Việt Nam.

 “Có 5 giải pháp mà Việt Nam cần triển khai để đảm bảo an ninh năng lượng trong thời gian tới đây, đó là việc phát triển nguồn năng lượng tái tạo; thúc đẩy tiết kiệm năng lượng cũng như thúc đẩy phát triển năng lượng từ khí hóa lỏng; trao đổi mua bán”- ông Ousmane Dione nêu rõ.

Đóng góp của năng lượng tái tạo quá khiêm tốn

Tuy nhiên, nhìn vào quy hoạch của ngành điện hiện nay, tỷ lệ đóng góp nguồn năng lượng mặt trời vào tổng nguồn điện là rất nhỏ. Mặc dù thời gian qua nguồn điện mặt trời đã được bổ sung khá nhiều vào tổng nguồn điện cả nước, song trên thực tế con số 13.000 MW công suất đăng ký được phê duyệt vẫn là con số khiêm tốn. Theo khuyến cáo của giới chuyên gia ngành năng lượng, để có thể phát triển năng lượng bền vững, đảm bảo đủ năng lượng và giảm thiểu phát thải, Việt Nam cần nâng cao vai trò của lĩnh vực đầu tư tư nhân, phá triển ngồn năng lượng điện mặt trời đấu nối mái nhà và chuyển đổi cơ cấu năng lượng hợp lý. 

Cụ thể, theo ông Bruno Angelet, Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam, về cơ cấu nguồn điện, Việt Nam cần có một cơ cấu năng lượng phù hợp thay đổi dần dần, dùng nhiên liệu khí và các dạng năng lượng khác để giảm dần năng lượng từ than. Trong tương lai, Việt Nam cần có chiến lược chuyển đổi thực tiễn, toàn diện.

“Hiện nay, giá điện mặt trời, điện gió được đưa ra đã thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài quan tâm phát triển hạ tầng tại Việt Nam. Tuy nhiên, các mối quan tâm này vẫn chưa được hiện thực hóa thành các nguồn đầu tư do còn thiếu các yếu tố đảm bảo về mặt pháp lý. Đây phải là ưu tiên hàng đầu của Việt Nam trong thời gian tới”- ông Bruno Angelet nhấn mạnh và cho hay, Liên minh châu Âu cam kết hỗ trợ Việt Nam chuyển dịch sang năng lượng sạch, đồng thời đảm bảo người dân tiếp cận năng lượng có giá hợp lý, đảm bảo năng lực cạnh tranh của Việt Nam. 

Cũng khẳng định về những ưu thế của phát triển điện mặt trời, song theo PSG.TS Tạ Quang Minh- Giám đốc Trung tâm nghiên cứu ứng dụng và sáng tạo công nghệ (Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội) cho rằng, chúng ta đang dành quá ít “đất” cho phát triển nguồn điện này. Theo ông Minh, tỷ lệ phần trăm đóng góp của năng lượng mặt trời vào tổng nguồn điện đất nước còn quá khiếm tốn. Theo vị này, mặc dù nhà quản lý đã đưa ra nhiều chính sách nhằm thu hút đầu tư  để phát triển nguồn năng lượng tái tạo này, song việc thực thi vẫn còn hạn chế nhất là quy trình của các bộ, ban, ngành còn chồng chéo. Điều này khiến nhà đầu tư gặp nhiều khó khăn.    

Theo ông Ousmane Dione- Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam, có 5 giải pháp mà Việt Nam cần triển khai để đảm bảo an ninh năng lượng trong thời gian tới đây, đó là việc phát triển nguồn năng lượng tái tạo; thúc đẩy tiết kiệm năng lượng cũng như thúc đẩy phát triển năng lượng từ khí hóa lỏng; trao đổi mua bán. 

Minh Phương

Tin cùng chuyên mục

Tin mới