Quyết tâm giành lại 'thẻ xanh'

Thứ tư, 02/05/2018 08:00:47 | Thị trường
Đã qua 6 tháng, nhưng Liên minh châu Âu vẫn chưa có động thái đối với tấm thẻ vàng áp cho ngành khai thác hải sản của Việt Nam. Tuy nhiên, trong suốt thời gian qua Việt Nam đã có rất nhiều nỗ lực cải thiện tình hình, và chúng ta có quyền hy vọng sẽ giành lại được “thẻ xanh”, lấy lại chữ tín cho các sản phẩm thủy sản nước nhà.

Quyết tâm giành lại thẻ xanh

Các DN đã đăng ký cam kết thu mua nguyên liệu hải sản có nguồn gốc khai thác hợp pháp.

Nỗ lực vào cuộc

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep), tính đến thời điểm này, đã có 62 doanh nghiệp (DN) thủy sản đăng ký cam kết chỉ thu mua nguyên liệu, nhập khẩu hải sản từ những tàu cá khai thác hợp pháp, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; không thu mua hải sản của các tàu cá đánh bắt bất hợp pháp, khai thác không có giấy phép, không có nhật ký và không báo cáo theo quy định, khai thác bằng ngư cụ bị cấm. Nói không với những loài hải sản quý hiếm, những sản phẩm đánh bắt có kích cỡ nhỏ hơn quy định... 

Đơn cử, các DN Công ty TNHH Hải Nam (Bình Thuận), Công ty TNHH Toàn Thắng (TP Hồ Chí Minh), Công ty TNHH Thủy sản AOKI (Kiên Giang), Công ty TNHH Tín Thịnh (Khánh Hòa) cùng nhiều DN khác... đang nỗ lực cùng với nhà quản lý thực hiện các giải pháp nhằm xóa bỏ “án thẻ vàng” (IUU) mà Liên minh châu Âu (EU) đang đưa ra đối với ngành thủy sản Việt Nam, đồng thời cố gắng giành lại “thẻ xanh” để lấy chữ tín cho các sản phẩm thủy hải sản xuất khẩu của nước nhà. 

Phía Liên minh châu Âu  (EU) cũng thừa nhận những điểm cải thiện của các DN thủy sản Việt Nam kể từ sau thời điểm Ủy ban châu Âu (EC) rút “thẻ vàng” chống khai thác bất hợp pháp (IUU) đối với các DN xuất khẩu thủy hải sản của Việt Nam hồi 6 tháng trước. Điều này được minh chứng rất rõ tại  buổi họp báo diễn ra tại Bỉ những ngày cuối tháng 4 vừa qua do Bộ NN&PTNT phối hợp với Vasep cùng Đại sứ quán Việt Nam tại Vương Quốc Bỉ tổ chức. 

Tại buổi họp báo, đại diện Bộ NN&PTNT cho biết, Việt Nam đã đạt kết quả khả quan trên 6 nhóm vấn đề lớn. Trong đó, quan trọng nhất là khung pháp lý với Luật Thủy sản được thông qua ngày 21/11/2017 với cách tiếp cận rất mới trong công tác quản lý nghề cá, từ tiếp cận mở sang tiếp cận đóng thông qua hệ thống cấp phép về quản lý hạn ngạch đầu vào và đầu ra. Đặc biệt, luật quy định cụ thể về các hành vi IUU cùng một khung xử phạt rất cao so với khung xử phạt hành chính đối với các hành vi vi phạm trong các lĩnh vực khác. 

Cùng với đó, công tác chỉ đạo điều hành từ Chính phủ cho đến các cơ quan địa phương được tăng cường để đảm bảo việc thực thi ngay trong thời gian trước khi luật có hiệu lực vào ngày 1/1/2019. Nỗ lực của cả hệ thống chính trị Việt Nam đã tạo được những chuyển biến với các tiến bộ rõ rệt trong xác nhận và chứng nhận nguồn gốc hải sản hay công tác kiểm soát tàu thuyền ra vào cảng.

Quyết tâm giành lại thẻ xanh

Tín hiệu tích cực

Trên thực tế, bản thân Vasep và DN Việt đều thừa nhận rằng, những phương pháp khai thác hải sản trước đây đều có nguy cơ ảnh hưởng tiêu cực đến nguồn tài nguyên biển của nước nhà, đồng thời tấm “thẻ vàng” IUU mà EU rút ra có thể gây ảnh hưởng đến uy tín và giao thương thương mại của các sản phẩm hải sản tại thị trường châu Âu nói riêng và thị trường thế giới nói chung. Chính bởi vậy, Vasep cùng cộng đồng DN ngành thủy sản đã vô cùng nỗ lực trong việc hợp tác với nhau để cùng thực hiện cam kết chống đánh bắt cá IUU trong suốt 6 tháng qua. 

Một trong những động thái phải kể đến việc Vasep thường xuyên cập nhật danh sách các DN thủy sản cam kết chống lại đánh bắt cá IUU bằng cả tiếng Anh và tiếng Việt trên trang web của mình. Qua đó truyền thông cho cộng đồng các nhà nhập khẩu và đặc biệt là các cơ quan quản lý phía EU biết được sự đồng lòng và quyết tâm của các DN thủy sản Việt Nam. Theo kế hoạch hành động của chương trình “Doanh nghiệp thủy sản cam kết chống cá IUU,” các công ty thủy sản đã đồng thời treo bảng cam kết chống cá IUU trước cửa nhà máy chế biến.

Thông tin từ Vasep cho biết, sau khi EU chính thức đưa ra “thẻ vàng” cảnh cáo với hải sản xuất khẩu của Việt Nam, xuất khẩu hải sản Việt Nam sang thị trường này đã giảm đáng kể do các nhà nhập khẩu thận trọng hơn và lo ngại các cơ quan quản lý thắt chặt kiểm tra hàng nhập khẩu gây áp lực chi phí và thời gian. Thời gian qua, với mục đích ngăn chặn nguy cơ “thẻ đỏ” có thể bị rút ra, Bộ NN&PTNT, Tổng cục Thủy sản đã chỉ đạo lực lượng kiểm ngư tăng cường công tác tuần tra, giám sát chống khai thác IUU. 

Theo đó, Bộ yêu cầu các địa phương thắt chặt việc kiểm tra tại cảng đảm bảo 20% sản lượng lên bến đối với cá ngừ, 5% sản lượng lên bến đối với sản phẩm khác. Thống kê danh sách tàu cá vi phạm khai thác IUU trong quá trình thanh tra, kiểm tra tại cảng và trên biển gửi về Bộ NN&PTNT vào ngày 20 hằng tháng. Và ngày 20/4 vừa qua, Việt Nam cũng đã trình lên EC một bản báo cáo về các nỗ lực của Việt Nam nhằm tháo gỡ vấn đề “thẻ vàng”. 

Với những động thái của cộng đồng DN ngành thủy sản, Vasep cũng như các bộ ngành, chúng ta hoàn toàn có thể kỳ vọng rằng, các DN thủy sản sẽ giành lại được tấm “thẻ xanh”, lấy lại chữ tín cho các sản phẩm hải sản xuất khẩu của nước nhà, đồng thời hướng đến việc khai thác, đánh bắt thủy hải sản theo hướng bền vững.

Minh Phương

Tin cùng chuyên mục

Tin mới