Châu Âu chật vật tìm cách đối phó lệnh trừng phạt Iran của Mỹ

Thứ năm, 17/05/2018 19:56:59 | Tin tức
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hôm 17/5 tuyên bố rằng châu Âu sẽ nỗ lực bảo vệ các công ty của họ đang làm ăn thương mại với Iran khỏi các lệnh trừng phạt mà Mỹ áp đặt đối với chính quyền Tehran, tuy nhiên các tập đoàn lớn của khối này sẽ phải tự đưa ra lựa chọn.

Châu Âu chật vật tìm cách đối phó lệnh trừng phạt Iran của Mỹ

Giới lãnh đạo EU và Iran trong một cuộc họp tổ chức tại Sofia, Bulgaria. (Nguồn: ibTimes).

EU nhất trí duy trì thỏa thuận hạt nhân

Ông Macron đưa ra tuyên bố trên trong lúc tới thăm công ty vận chuyển lớn nhất thế giới, A.P Moller-Maersk. Tuyên bố được đưa ra ngay sau khi tập đoàn dầu khí Total của Pháp nói rằng họ sẽ rút hết các khoản đầu tư vào Iran, một động thái đi ngược lại các nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm cứu vãn thỏa thuận hạt nhân Iran và bảo vệ các công ty của khối đang đầu tư vào nước này.

"Các công ty quốc tế có lợi ích ở nhiều quốc gia cần phải tự đưa ra lựa chọn của họ, sao cho phù hợp với các lợi ích cảu họ. Họ nên tiếp tục có được sự tự do này" - Tổng thống Macron phát biểu tại sự kiện bên lề các cuộc hội đàm của giới lãnh đạo EU tổ chức tại thủ đô của Bulgaria.

Hiện nay, EU đã thể hiện rõ ý chí muốn duy trì thỏa thuận hạt nhân Iran, trong đó gỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế nước này để đổi lấy việc chính quyền Tehran ngừng chương trình phát triển hạt nhân. EU coi thỏa thuận này như một yếu tố quan trọng của an ninh quốc tế.

Tuy nhiên, giới chức EU nói rằng không có cách thức nào dễ dàng để bảo vệ các công ty thuộc khối liên minh này khỏi bị ảnh hưởng bởi các lệnh trừng phạt của Mỹ, và rằng họ sẽ phải mất một khoảng thời gian để cân bằng giữa các biện pháp ở cấp độ quốc gia và cấp độ toàn EU.

Bất chấp việc các nước đồng minh châu Âu lên tiếng ủng hộ thỏa thuận hạt nhân Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump xem nó như "thỏa thuận tồi tệ nhất" và trong hôm 8/5 vừa qua đã rút nước Mỹ khỏi thỏa thuận này.

Trong hôm 17/5, giới lãnh đạo châu Âu đã nhất trí về "hướng tiếp cận đoàn kết" nhằm duy trì thỏa thuận Iran. Lãnh đạo đến từ 28 quốc gia thành viên EU cũng ủng hộ một kế hoạch đối phó với các hàng rào thuế quan mà Mỹ áp đặt đối với kim loại nhập từ khối này, nói rằng "EU sẽ không đàm phán khi đang bị đe dọa".

EU khẳng định rằng họ sẽ tiếp tục duy trì thỏa thuận hạt nhân Iran "miễn là phía Iran còn tiếp tục tuân thủ các cam kết của họ trong thỏa thuận này, như họ đã và đang làm".

Cao ủy chính sách Ngoại giao của EU, bà Federica Mogherini, hồi đầu tuần này cho hay, các nước châu Âu đã tham gia ký kết thỏa thuận hạt nhân Iran đang đưa ra nhiều giải pháp cứu vãn thỏa thuận. Trong một cuộc họp lãnh đạo EU tại Sofia, Bulgaria hôm 16/5, một kế hoạch đưa ra đã nhận được sự ủng hộ của toàn khối, trong đó nêu rõ EU sẽ tiếp tục duy trì thỏa thuận hạt nhân, đồng thời "bảo vệ các công ty châu Âu khỏi ảnh hưởng tiêu cực từ quyết định của Mỹ".

Nhiều tập đoàn rút khỏi Iran

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, do đối mặt với khả năng bị Mỹ cấm vận, một số tập đoàn lớn của châu Âu như Total mới đây tuyên bố rằng họ sẽ từ bỏ dự án khí đốt trị giá nhiều tỷ USD ở Iran, trừ khi họ được đảm bảo sẽ không bị liệt vào danh sách cấm vận của Mỹ. Trước đó, Iran đã lên tục hoan nghênh dự án này, coi đó như một biểu tượng cho sự thành công của thỏa thuận hạt nhân.

Reuters dẫn lời Giám đốc điều hành hãng Total, Soren Skou, cho hay tập đoàn A.P Moller-Maersk cũng đang cân nhắc việc rút dự án khỏi Iran.

"Trong khi các lệnh trừng phạt của Mỹ sắp được áp đặt, các bạn không thể làm ăn với Iran nếu như đang làm ăn ở Mỹ" - ông Skou nói trong một cuộc phỏng vấn với Reuters - "Tôi không rõ thời điểm chi tiết, nhưng chắc chắn rằng chúng tôi sẽ đóng cửa dự án ở Iran".

Tập đoàn công nghệ khai khoáng Outotec của Phần Lan cũng cho hay lệnh trừng phạt của Mỹ sẽ làm phức tạp mối quan hệ của họ với Iran, nhưng vẫn còn quá sớm để đưa ra quyết định rút dự án thương mại khỏi nước Cộng hòa Hồi giáo này.

Nhằm trấn an nỗi lo của các tập đoàn lớn của châu Âu, Tổng thống Macron đã nói rằng Pháp ủng hộ các đề xuất mà Ủy ban châu Âu (EC) đưa ra nhằm bảo vệ và bồi thường cho các công ty chịu ảnh hưởng từ lệnh cấm vận của Mỹ. Tuy nhiên, chỉ lời nói này chưa đủ sức để thuyết phục các tập đoàn lớn của EU duy trì quan hệ thương mại với Iran.

Tổng thống Iran Hassan Rouhani nói rằng đất nước ông sẽ tiếp tục duy trì thỏa thuận hạt nhân mà họ đã ký với Trung Quốc, Nga, Anh, Pháp và Đức... sau khi các nước này đảm bảo rằng Iran sẽ được bảo vệ khỏi các lệnh trừng phạt.

Khánh Duy

Tin cùng chuyên mục

Tin mới