Xót xa chặt bỏ hàng nghìn cây cam

Thứ năm, 23/11/2017 08:50:00 | Diễn đàn
Sau nhiều năm trời chăm bẵm, hàng chục hộ dân trồng cam ở xã Hương Thủy (huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh) hết sức phấn khởi vì thành quả lao động bắt đầu manh nha. Nhưng người dân chưa kịp mừng thì đúng thời điểm chính vụ, họ phải ngậm ngùi cưa bỏ hàng nghìn cây cam “ngây”, thiệt hại hàng trăm triệu đồng chưa kể công sức bỏ ra.

Người dân ngậm ngùi phá bỏ hàng nghìn cây cam kém năng suất, chất lượng.

Đắng lòng 

Cả tháng nay, trong khi các xã khác ở “thủ phủ” cam Hương Khê đang tấp nập cấp hàng cho thương lái thì tại các xóm 1, 2, 4 và 7 của xã Hương Thủy lại cực kỳ đìu hiu. Hộ trồng cam ra vườn rồi lại lắc đầu ngán ngẩm đi vào.

Theo phản ánh của người dân, chúng tôi tìm đến gia đình chị Phan Thị Hoa (thôn 4, Hương Thủy) - một trong những hộ chịu thiệt hại nặng nề nhất khi phải phá bỏ gần 1.000 gốc cam chanh.

Chị Hoa cho biết, cách đây 5 năm, gia đình có mua 400 gốc cây cam giống của ông Phan Văn Sơn (xã Phúc Đồng) và gần 600 cây giống từ vườn ươm Việt (xã Hương Long) với giá 20.000 đồng/cây.

Sau bao nhiêu năm trời bỏ công chăm sóc, đến nay toàn bộ số cam này đã lớn, lá xum xuê nhưng không cho quả hoặc cho quả thì vỏ dày, sần sùi và vị chua.

Nghĩ đi nghĩ lại không còn cách nào khác, gia đình chị đành phải chọn giải pháp cắt bỏ số cam “ngây” này, thiệt hại ước tính hơn 400 triệu đồng.

“Cam hái xong bán không ai thèm mua, mà có bán cũng giá rẻ như bèo, không đủ bù công chăm sóc. Đến giờ thì gần 1.000 gốc cam có dấu hiệu vàng lá, quả chua, sần sùi chúng tôi buộc phải cắt bỏ hết. Mặc dù xót của lắm, nhất là tiếc công sức bỏ ra hơn 5 năm qua” - chị Hoa buồn rầu nói.

Gia đình ông Thiều Sỹ Hùng (thôn 4) cũng lâm cảnh tương tự. Với thâm niên trồng cam hàng chục năm nhưng chưa khi nào gia đình ông lại phải tự tay cắt bỏ cây cam như năm nay.

Ông cho biết, lứa cam mới này ông trồng được 5 năm, với hơn 1.000 gốc. Nhưng mấy hôm nay ông đã phá bỏ hơn 200 gốc để trồng giống cam mới. 

Theo ông Hùng, năm 2012, ông mua 400 cây giống của vợ chồng ông Tài Hồng (xã Phúc Trạch) với giá 20.000 đồng/cây về trồng.

Sau thời gian chăm sóc, đến năm 2015, toàn bộ gốc cam này bắt đầu cho quả bói. Hiện nay, số gốc cam này không những đậu quả rất ít mà chất lượng còn rất kém.

“Lúc mua về trồng, cây rất bình thường, phát triển tốt. Được năm đầu cho quả to, khá đẹp nhưng vỏ hơi dày, bán không được giá. Nghĩ một phần do mình chăm chưa đúng cách, hai vợ chồng bàn nhau giữ lại chăm sóc với hi vọng cải thiện chất lượng quả. Sang mùa vụ thứ 2, dù chế độ chăm sóc rất tốt nhưng quả nhỏ dần, chua và dày vỏ hơn. Đến nay, cây cam cao vổng lên, quả rất nhỏ và chỉ có chồi chứ không có lá. Vì quả kém chất lượng nên cam rất khó bán, thương lái thu mua với giá từ 2.000 - 10.000 đồng/kg mà phải năn nỉ họ mới đồng ý mua, trong khi cũng trong vườn nhưng giống cam ngon thì giá từ 30.000 – 35.000 đồng/kg. Vài ngày nữa tôi sẽ thuê máy đào toàn bộ gốc cam này để thay giống cây mới chứ càng để lâu càng thất thu” - ông Hùng xót xa nói.

Theo tìm hiểu, tại xã Hương Thủy không chỉ có hộ ông Hùng, chị Hoa mà còn có hàng chục hộ dân khác cũng vấp phải tình trạng trớ trêu này. 

Nguyên nhân do đâu?

Rõ ràng, trồng phải cam “ngây”, cam “dại” như các hộ dân ở xã Hương Thủy là sự việc hi hữu, người dân phải phá bỏ cây cam kém chất lượng chỉ là giải pháp tạm thời.

Vấn đề cốt lõi lúc này là cơ quan chức năng huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh cần tập trung thanh - kiểm tra, tìm hiểu nguyên nhân xác đáng.

Ông Bạch Đình Hữu - Chủ tịch Hội Nông dân xã Hương Thủy cho biết: Ngay sau khi nhận được phản ánh của người dân, cán bộ xã đã xuống tận nơi kiểm tra tình hình.

Theo thống kê bước đầu, toàn xã có khoảng 10 ha với hơn 5.000 cây cam cho quả kém chất lượng, cây không phát triển, tập trung nhiều nhất ở thôn 1, 2, 4 và 7. Điều này khiến nhiều gia đình rơi vào cảnh thất thu dù vụ cam năm nay được đánh giá khá được mùa. 

Mới đây, sự việc này đã được cơ quan chức năng huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh vào cuộc tìm hiểu. Theo biên bản làm việc đánh giá chất lượng một số vườn cam tại thôn 4, xã Hương Thủy của Sở NN&PTNT Hà Tĩnh, nguyên nhân cơ bản khiến cam kém chất lượng là do canh tác.

Trong đó, từ chăm sóc đến phòng chống dịch bệnh trên cây cam đều chưa đảm bảo đúng quy trình. Sau cuộc làm việc đánh giá chất lượng này, cơ quan chức năng khuyến cáo người trồng cam Hương Thủy trước khi phá bỏ vườn cam để trồng mới thì cần xác định cụ thể nguyên nhân.

Ông Nguyễn Thừa Lộc - Phó trưởng Phòng Nông nghiệp huyện Hương Khê cho biết: Tại vườn cam của anh Thiều Sỹ Hùng, 300 gốc cam kém chất lượng mà người dân gọi là cam “dại”, cam “ngây” thì quả không sáng, không ngọt, mẫu mã không đẹp và thua xa những gốc cam khác trồng trong vườn.

Đặc biệt, khi đào rễ lên để so sánh, rễ cây cam kém chất lượng đã bị thối đen, còn rễ các cây cam khác trong vườn thì vẫn sáng vàng. Cơ quan chức năng kết luận lỗi là do canh tác.

“Lỗi hầu như là do canh tác nên nếu chặt bỏ để trồng lại thì chắc chắn sẽ lặp lại hiện tượng trên nếu các hộ dân không thực hiện cải tạo đất. Phát triển cây cam hiện đang theo kiểu đầu tư quảng canh trong khi nguồn nhân lực không có. Thời gian tới, bà con nên tập trung phát triển theo hướng thâm canh, mở rộng dần từng bước trên cơ sở nâng cao kiến thức về chăm sóc” - ông Lộc nhấn mạnh.

Hạnh Nguyên